Na het advies om de dag te starten met lange kleding terwijl het ontzettend warm was besloot iedereen vol spanning in de bus te stappen.
Niemand wist echt wat we gingen doen maar toen we in de verte water tevoorschijn zagen komen was iedereen blij. Na het inladen van wat vissersmanden stapte we op een kleine boot om uit te varen naar een mooi en kleurrijk houten schip waar ons verteld werd dat we op zoek gingen naar Tonijn.
Ik was zo ontzettend blij dat ik eindelijk weer in de buurt van het water was en als surfer gaat mijn geluk van een 7 naar een 10 zodra ik een glimp van de zee opvang. Het voelde dan ook ontzettend goed om bovenop de kabines te staan en uit te kijken over de prachtige eilandjes en zee met een frisse wind in je gezicht. Nadat de kapitein uitgelegd had hoe hij met een lange afstand sonar, een dieptemeter en 2 satellieten probeerde de vissen te lokaliseren was het tijd om de netten uit te gooien.
Natuurlijk werden er de nodige grappen gemaakt over mij als Volendammer op een vissersboot (terwijl er niks volendams bij mij bij is), maar eerlijk is eerlijk ik genoot hier echt van. Ik zou dit echt wel dag in dag uit kunnen en willen doen.
Na de eerste ronde bleek dat we ontzettend weinig hadden gevangen en dat alles weer teruggegooid werd. Je zag hoe de visjes die terug gegooid werden eigenlijk al gedood waren door de netten maar blijkbaar was dit de normale orde van de dag. Nu waren dit geen grote vissen en in principe zou wat ik nu zeg geen verschil moeten maken wat betreft de grootte van de dieren maar ik kan inzien dat wanneer dolfijnen of grotere zoogdieren in deze netten gevangen worden het toch echt wel veel impact kan hebben op het leven in de oceanen.
Na een dag vissen en wat wel een hele kleine vangst leek voor een grote boot met minimaal 15 werknemers gingen we terug naar de kust. Na een gesprek met de bemanning nam ik al snel mijn woorden terug dat ik dit de rest van me leven zou willen doen. De bemanning verdiende ongelofelijk weinig en werd soms niet betaald daarnaast vertelde de kapitein me meer over de duistere kant van de visserij.
Toen we de haven uitvieren lag er een ontzettend groot militair schip te wachtten. Ik vroeg hem waarvoor dat was en hij vertelde me dat het doel van het schip was om te controleren op slavernij. Stomverbaasd vroeg ik hem of dat nog veel gebeurde? Hij vertelde dat veel mannen met de valse belofte op een goed betaald baantje tegen hun zin op zee vastgehouden worden om te werken. Dit was nog wel een behoorlijke shock. Ik zou me ontzettend moeilijk in kunnen leven in het beeld dat je geen vrijheid hebt en geleefd wordt in plaats van te leven. Niet veel later wisten de tolks 2 ontzettend sterke mannen te vinden die ons meer vertelde over hun gevangenschap op de oceaan.
Het was enorm indrukwekkend en opende echt mijn ogen voor hoe mooi we het hebben in Nederland toen een van de heren ons vertelde hoe hij om meer geld te verdienen voor zijn vrouw en kinderen zijn thuisland verliet en van Myanmar naar Thailand kwam om te werken in de visserij. Na de mooie beloftes over een goed loon en veel meer vrijheid wist hij met een hoop risico Thailand als illegale werker te betreden. Eenmaal aangekomen werd hij door de werkgevers opgevangen en lieten ze hem het mooie leven van Thailand zien om hem vervolgens mee te nemen naar zijn werkplek voor op zee.
Toen hij de boot betrad mocht hij deze plek de komende 7 jaar niet meer verlaten, werd hij geschopt en geslagen, bedreigd met pistolen en was er geen enkele kans om het levend naar de kust te halen zonder boot.
Deze man liet zijn kinderen en vrouw achter, kon hen op geen enkele manier laten weten hoe het met hem ging en werd de komende jaren met zijn leven bedreigd om dag in en dag uit te werken voor nauwelijks wat geld. Het kleine beetje geld dat hij kreeg kon hij besteden via degene die hem hadden gevangen.
Ze haalde op het land wat te eten voor hem en verder was er geen enkele vorm van vrijheid. Na jaren van mishandeling en het 5 jaar werken aan het winnen van het vertrouwen van de kapitein. Wist hij hen zover te krijgen dat hij mee mocht naar land. Eenmaal aangekomen zette hij het op een rennen en rende de longen uit zijn lijf terug naar de vrijheid.
Omdat hij een illegale werknemer was, geen geld had en op de vlucht was voor de slavendrijvers moest hij het hebben van de goedheid van mensen. Hij kon niet naar de politie stappen om de andere vastzittende te helpen en leefde nog steeds in een hoop angst. Hij vertelde dat hij de kapitein van het schip later nog eens was tegengekomen op een markt en dat hij van angst en stress volledig in elkaar kroop. Het was bizar om in te beelden hoe een mens instaat kan zijn om een ander mens dit aan te doen. En ergens heeft ons westerse consumentengedrag invloed op de prijs van de producten en het loon van de arbeiders in dit land en creëren wij een situatie waarin dit soort monsters ontstaan uit zelfverdediging. Deze mensen zijn net als ons geboren.
Zij hebben niet gekozen in welk land hun bed stond en het is bizar dat dit bepaald of je een leven van welvaart tegemoet gaat of een leven van lijden.
Ik kan me tot op de dag van vandaag niet voorstellen wat een mentale kracht deze man gehad heeft om te weten dat zijn vrouw en kinderen denken dat hij dood is, 7 jaar lang elke dag vast te zitten op zee zonder te weten hoe lang hij er al zat en om dagelijks mishandeld te worden.
Als mensen in de westerse cultuur bewuster zouden worden van de impact van de verlaagde prijs of afkomst van sommige producten dan zouden er misschien wel andere keuzes gemaakt worden.
Aangezien we hier vaak in eigen belang handelen en meer geven om de mening van mensen om ons heen dan het algehele belang en de gezondheid of levenskwaliteit van mens of dier in een of ander ver land lijkt het mij een geweldig idee om supportstickers op producten te plakken. Grote felle stickers met daarop de tekst ‘’ IK SUPPORT SLAVERNIJ’’ of “IK SUPPORT ARBEIDSLOOSHEID EN ARMOEDE’’ en natuurlijk ‘’ IK HOUD VAN DIERENLEED’’ reken maar dat jij 2 keer nadenkt over welke producten je kiest voordat je de kassaband vollaad met het mens en dierenleed naar keuze terwijl je buurvrouw achter je staat en het leuke blonde meisje achter de kassa haar twijfels trek over jouw karaktereigenschappen.
Niet dat ik heilig ben en de tijd neem om achter elk product het verhaal uit te zoeken maar ik denk dat dit enorm zou helpen ook voor mij. Nogmaals het is niet mijn doel om als een of andere moraalridder vanaf mijn hoge paard vingers te wijzen en te vertellen dat jij het verkeerd doet. Ik probeer simpelweg een andere manier van denken te delen met je.
Na het vissen werden we nog bij een verwerkingsfabriek gebracht waar het onze taak was om de (niet door ons) gevangen vissen te fileren. Eindelijk kwam de term fileren naar boven en deden we een beetje eer aan de naam van het programma.
Omdat ik opgegroeid ben en woon in volendam werden de nodige Volendammer visgrappen gemaakt. Natuurlijk kon ik nu niet mijn dorp genoten in de steek laten. Ondanks dat er niks aan mij echt Volendams is voelde ik toch een kleine druk tot presteren. En raad eens, natuurlijk koos de baas mij uit als werknemer van de dag. Niet dat ik de beste fileerder van Thailand was maar ik had de vissen simpelweg het minst verkracht van iedereen. ..
Na een eeuwigheid in de bus kwamen we s’avonds in het donker aan bij het volgende alternatief. Een ouderwetse en biologische tofu fabriek die voor de lokale markt tofu maakte en eigenlijk maar 3 dagen houdbaar was. Niet te vergelijken met de bewerkte tofu die je vind in de supermarkt en die op grote schaal bereid wordt door fabrieken.
De eigenaar die de fabriek geërfd had van zijn vader vertelde hoe mensen uit heel Thailand bij hem kwamen om zijn Tofu te proeven omdat er bijna geen handmatige fabrieken meer zijn die op biologische wijze produceren. Na een bijna dood ervaring van Mitch door een allergische reactie op tofumelk werd ons de huisspecialiteit voorgeschoteld. Gefrituurde tofu.
De kerel die hem ging bakken vertelde ons dat het 5 minuten zou duren. Na 5 minuten vertelde hij dat het nog 5 minuten zou duren, en toen die 5 minuten om waren vertelde hij ons dat het nog…. Juist, 5 minuten zou duren.
Na een hoop geduld en hoge verwachtingen mochten we eindelijk de high-protein gefrituurde snack proeven die helaas geserveerd werd met een koriandersausje en smaakte naar papier-maché. Wat een feest. Het was wel duidelijk dat deze productiewijze een stuk milieu en diervriendelijk was wanneer het ging om het maken van een eiwitbron. Helaas waren er weinig fabrieken zoals deze en wordt ook Soya vaak niet op de meest milieuvriendelijke manier verwerkt en gemaakt.
